De APK

Geldklopperij uit de zakken van de argeloze automobilist

Ik blader door een oud rapport van de ANWB, ‘Praktijkvoorbeelden rond de APK’. Boze en kritische leden wordt in 2004 gevraagd hun mening over de APK te ventileren. Eén van de vele reacties:
“Met een garage in Woerden heb ik een afspraak gemaakt. In de middag werd ik gebeld: € 1400 exclusief BTW. Ik schrok want ik had het geld gewoon niet en bovendien begreep ik het niet. Ik belde een andere garage, waar de auto vroeger in onderhoud was geweest, ze begrepen het ook niet. Ik moest maar eens langskomen, en de auto werd APK-klaar gemaakt. Rekening € 430 inclusief BTW. Ik ga dus nooit meer naar die garage in Woerden”.

Een verhaal waar veel mensen zich wel in zullen herkennen. Ik lees verder en word bozer en bozer. Het ene verhaal nog schrijnender dan het andere.
Garagerekeningen van duizenden euro’s. Dit stukje gaat over de APK. Over hoe het Nederlandse systeem de autobranche honderden miljoenen per jaar oplevert. Maar de weg geen centimeter veiliger maakt.

De APK bestaat sinds 1984, en is in het leven geroepen om de veiligheid van auto’s te verbeteren. Iedere nieuwe auto moet na drie jaar worden gekeurd en daarna ieder jaar op een aantal veiligheidspunten, zoals remmen en ophanging. Naast veiligheidseisen zijn inmiddels ook milieueisen aan het programma toegevoegd, zoals de test van de uitlaatgassen.

En daar werd meteen al de eerste blunder gemaakt door te kiezen voor een systeem waarbij bestaande garagebedrijven de auto keuren. Het werd verkocht als een voordeel voor de consument dat tijd en kosten zou besparen. Het is evident dat de combinatie onder één dak, van keuring en reparatie, spanningen oproept. In de meeste Europese landen, zoals in België, Duistland en Engeland, wordt de keuring door onafhankelijke stations gedaan, waarbij sprake is van een strikte scheiding tussen keuring en reparatie. De enige juiste aanpak, de slager kan zijn eigen vlees niet keuren. Het is mij niet precies bekend waarom Nederland toentertijd voor dit systeem heeft gekozen. De grote invloed van de BOVAG (de brancheorganisatie voor de garagebedrijven) en de hoge kosten voor het oprichten van onafhankelijke keuringsstations zullen ongetwijfeld een rol hebben gespeeld. De ANWB berekende in 2004 dat er gemiddeld door garages € 272 ten onrechte aan reparaties in rekening werd gebracht. De consumentenorganisatie komt op een totaalbedrag van € 400 miljoen dat uit de zakken van de argeloze autobezitter geklopt wordt. Bij meer dan een kwart van de bedrijven worden de werkzaamheden ‘opgerekt’ om meer (onnodig!) werk in rekening te kunnen brengen. En dat al in 2004! Ik ken geen meer recente cijfers, maar dit bedrag moet anno nu inmiddels opgelopen zijn tot ongekende hoogtes. Een voorstel dat in 2005 in de Tweede Kamer voorlag om de eerste keuring na vier jaar te verrichten en vervolgens om de twee jaar, werd verworpen. Aan veel onderdelen wordt geen onderhoud meer gepleegd. Denk hierbij onder meer aan het doorsmeren van de auto. Tegenwoordig worden bewegende onderdelen ‘for life’ geleverd, dus met levenslange smering. En als ze ‘op’ zijn wordt het onderdeel in zijn geheel vervangen. Misschien een mooie technische ontwikkeling, maar het kost wel veel geld.

Als we dan weten dat het aantal ongelukken dat door ondeugdelijke voertuigen wordt veroorzaakt, minimaal is, kunnen we tot twee conclusies komen. Op zo’n kort mogelijke termijn moeten er onafhankelijke stations komen die alleen maar keuren. Niets wijst er echter op dat dit gaat gebeuren. En de termijnen voor keuring moeten worden aangepast: na vijf jaar de eerste keuring en vervolgens om de drie jaar. Het spaart veel ijzer uit dat omgesmolten wordt tot overbodige nieuwe onderdelen.En een hoop ergernis!

Tips:
*Laat je auto nooit, zonder afspraken vooraf, voor de APK in orde maken. Spreek met de garagist af dat hij eerst een offerte maakt. Als je niet tevreden bent, of het gevoel hebt dat er wel heel veel vertimmerd moet worden, kan je altijd naar een tweede garage gaan voor een second opinion.
*Of, en dat is iets dat veel mensen niet weten, kan je ter plekke bij je garage bezwaar aantekenen tegen de voorgestelde reparaties. Iemand van de Rijksdienst voor het wegverkeer (RDW) komt dan ter plaatse de situatie in ogenschouw nemen.
*De ANWB kent geen eigen keuringsstations, maar je kunt je auto ook bij de RDW laten keuren. Ze bezitten zo’n zestien stations in het land. Zie hiervoor: www.rdw.nl/.
*Bovendien zijn er garagebedrijven die alleen APK-keuringen uitvoeren en niet repareren.

Voor meer gegevens:
Praktijkvoorbeelden rond de APK, ANWB, 18 mei 2004, met de meest schrijnende verhalen van consumenten, en
De APK in Nederland, Consumentenbescherming en kosten, ANWB, 18 mei 2004,
beide te vinden, ook voor niet-leden, op de site van de ANWB.

april 2011