Big Brother rijdt met je mee

Vorig jaar veroorzaakte een 25-jarige Schiedammer in Rotterdam een ernstig verkeersongeluk, waarbij vier mensen om het leven kwamen. De man zit voorlopig nog in voorarrest, want hij bleek 147 km/u gereden te hebben op een plek waar de maximumsnelheid 30 is.

Stond de politie daar toevallig de snelheid van de man te meten? Nee, de man had de pech dat zijn Dodge was uitgerust met een computer die de laatste vijf seconden voor de crash nauwkeurig had vastgelegd. Hoe snel hij reed, hoe hard hij remde, alles stond erin. De politie stopte een stekker in het autogeheugen, bekeek de codes en de man belandde achter tralies.

Steeds meer auto's hebben ABS zodat rubberstrepen van een blokkerend wiel op het wegdek zeldzaam zijn geworden. En de politie dus een probleem heeft bij het vaststellen van de oorzaak van een ongeluk. Maar de computerisering van de auto is inmiddels voortgeschreden. ABS genereert voortdurend gegevens over de omwentelingssnelheid van de wielen. Systemen tegen te fors gas geven en doorslippende wielen en uitbreken in bochten voegen daar nieuwe gegevens aan toe. Het elektronische systeem van de auto wordt steeds meer een netwerk waarin alle gebeurtenissen worden opgeslagen, van het draaien aan het stuur tot het intrappen van het rempedaal. Die registratie vindt plaats in de Event Data Recorder (EDR), waarbij de gegevens van de laatste vijf seconden zijn opgeslagen.

Deze gegevens zijn niet alleen van belang voor de fabrikanten (ze kunnen zich in geval van ongelukken verweren tegen claims), maar zijn natuurlijk ook handig voor verkeersonderzoekers. En wat te denken van advocaten, die de schuldvraag eenvoudiger kunnen bewijzen?

In Amerika worden EDR's per 2013 voor nieuwe auto's verplicht gesteld. En ook een werkgroep van de Europese Commissie heeft vorig jaar de EDR's aanbevolen. Onder meer omdat uit onderzoek gebleken is dat een automobilist met een EDR onder de motorkap voorzichtiger rijdt.

Zo zal binnenkort ook bij ons Big Brother onzichtbaar met je meerijden. De eeuwige vraag bij dit soort kwesties: wie heeft toegang tot de gegevens? Nu gaat het nog om enkele seconden geregistreerd rijgedrag, maar dat wordt natuurlijk over enkele jaren een uur. En als het voor de bestrijding van het terrorisme nodig is misschien wel een week. Of langer. Allemaal met het waanidee dat als je maar genoeg gegevens over een probleem registreert, je er vanzelf greep op krijgt.

(gegevens gebaseerd op NRC-Next, 26 april 2010)

april 2010